กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีภาษาไทยEnglish

ความสำเร็จในการส่งดาวเทียมธีออสขึ้นสู่วงโคจร

พิมพ์ PDF

    โครงการพัฒนาดาวเทียม Remote Sensing ของประเทศไทย (ดาวเทียม THEOS) : Thailand Earth Observation System เป็นโครงการที่สืบเนื่องมาจากความร่วมมือภายใต้ความตกลงระหว่างรัฐบาลแห่ง ราชอาณาจักรไทย กับรัฐบาลแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศสว่าด้วยความร่วมมือด้านเทคโนโลยีอวกาศและการ ประยุกต์ใช้ลงนามเมื่อปี พ.ศ.2543 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อถ่ายทอดเทคโนโลยีอวกาศและการประยุกต์ใช้ข้อมูลดาว เทียมรวมทั้งการพัฒนาดาวเทียมเพื่อใช้ประโยชน์ในการสำรวจทรัพยากรของประเทศ ไทย ต่อมาในการประชุมคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2546 และวันที่ 2มีนาคม 2547 มีมติเห็นชอบให้กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดยมีสำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ เป็นหน่วยงานกลางในการรับผิดชอบดำเนินโครงการพัฒนาดาวเทียม THEOS ร่วมกับบริษัท EADS Astrium S.A.S ประเทศฝรั่งเศส ในลักษณะการค้าต่างตอบแทน (Counter trade) 100 เปอร์เซ็นต์ และได้มีการลงนามในสัญญาเพื่อการพัฒนาดาวเทียมและระบบภาคพื้นดินที่เกี่ยว ข้อง เมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม 2547
ผลการดำเนินงาน
    การพัฒนาดาวเทียม THEOS และระบบภาคพื้นดิน ใช้เวลาประมาณ 3 ปี โดยมีวิศวกรไทยจำนวน 20 คน เข้าร่วมฝึกศึกษาและพัฒนาดาวเทียม ณ บริษัท EADS Astrium ประเทศฝรั่งเศสด้วย ซึ่งการประกอบและทดสอบดาวเทียม THEOS การพัฒนาระบบภาคพื้นดินและการติดตั้งแล้วเสร็จในปี 2550 สำหรับการดำเนินงานในปี 2551โดยส่วนใหญ่เป็นการเตรียมการส่งดาวเทียมขึ้นสู่วงโคจร และเตรียมความพร้อมในการปฏิบัติการดาวเทียม โดยวิศวกรไทยได้ฝึกซ้อมปฏิบัติการควบคุมและรับสัญญาณดาวเทียม ทั้งในกรณีเหตุการณ์ปกติ และกรณีเกิดเหตุฉุกเฉิน รวมทั้งเตรียมการในการปฏิบัติการดาวเทียมในระยะแรกหลังการนำส่ง (Launch and Early OperationPhase: LEOP) ซึ่งต้องมีการติดตามดาวเทียมอย่างใกล้ชิด
    ดาวเทียม THEOS ได้ส่งขึ้นสู่อวกาศเป็นผลสำเร็จ เมื่อวันพุธที่ 1 ตุลาคม 2551 ณ เวลา 13.37 น. โดยใช้จรวด DNEPR จากฐานยิงจรวดเมือง Yasny ประเทศรัสเซีย ภายหลังจากการส่งดาวเทียม การติดต่อรับส่งข้อมูลและสั่งการระหว่างสถานีภาคพื้นดินกับดาวเทียม ตลอดจนการทำงานของดาวเทียมในภาพรวมเป็นไปด้วยดี และดาวเทียม THEOS สามารถถ่ายภาพในประเทศไทยได้เป็นครั้งแรก เมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2551 และต่อมาได้มีการปรับเคลื่อนดาวเทียม THEOS จนขึ้นสู่วงโคจรที่ระดับความสูง 822 กิโลเมตรจากพื้นโลกเมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2551ปัจจุบันการทดสอบการทำงานของดาวเทียมในวงโคจร ( In Orbit Test) สำเร็จสมบูรณ์แล้ว ซึ่งพบว่าดาวเทียมสามารถปฏิบัติการได้ตามข้อกำหนดความต้องการทุกประการ และขณะนี้อยู่ในระหว่างดำเนินการปรับเทียบข้อมูลภาพ (Calibration) ให้ได้มาตรฐานสากล กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดย สทอภ. ได้ทูลเกล้าฯถวายภาพถ่ายจากดาวเทียม THEOS ภาพแรกบริเวณจังหวัดภูเก็ต แด่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เพื่อทรงใช้ประโยชน์ตามพระราชอัธยาศัย
ประโยชน์ของผลงาน
    สทอภ. ได้จัดทำความร่วมมือกับหน่วยงานต่างๆ ในประเทศอย่างต่อเนื่อง โดยได้ดำเนินโครงการนำร่องการใช้ประโยชน์ และโครงการส่งเสริมขีดความสามารถผู้ใช้ข้อมูลดาวเทียม ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2548 เป็นต้นมา เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนการใช้ประโยชน์จากข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียม THEOS เพื่อการบริหารจัดการประเทศ ในด้านต่างๆ อาทิการเกษตร การจัดการป่าไม้ การจัดการที่ดิน แหล่งน้ำ พื้นที่บริเวณชายฝั่ง การใช้ที่ดิน การสำรวจและการแผนที่ความมั่นคงของชาติ การติดตามการเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อม การบรรเทาภัยพิบัติ เป็นต้น นอกจากนี้เนื่องจากดาวเทียม THEOS สามารถถ่ายภาพได้ทั่วโลก จึงมีหน่วยงานจากต่างประเทศหลายแห่ง เช่น จีน, สหรัฐอเมริกา,ญี่ปุุ่น, เปรู และ European Space Agency ติดต่อแสดงความสนใจที่จะติดตั้งสถานีรับสัญญาณ และใช้บริการ ข้อมูลภาพถ่ายจากดาวเทียม THEOS อันจะก่อให้เกิดรายได้ต่อประเทศชาติ ต่อไป
การจำแนกการนำไปใช้ประโยชน์
    - เกษตรกรรม และปศุสัตว์
    - การค้า และบริการ
    - ความมั่นคง ภัยพิบัติ
    - การศึกษา - เรียนรู้ - สร้างความตระหนัก ว&ท

สาขาผลงาน :  การพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศ

ชื่อผู้ผลิตผลงาน :
โครงการดาวเทียมธีออส
สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ องค์การมหาชน

 

 
หน่วยงานในสังกัดกระทรวง
สำนักงานรัฐมนตรี สำนักงานปลัดกระทรวง กรมวิทยาศาสตร์บริการ สำนักงานปรมาณูเพื่อสันติ สถาบันมาตรวิทยาแห่งชาติ สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ(องค์การมหาชน) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ สถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ(องค์การมหาชน) สำนักงานคณะกรรมการนโยบายวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีและนวัตกรรมแห่งชาติ สถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน(องค์การมหาชน) สถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำและการเกษตร(องค์การมหาชน) สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ(องค์การมหาชน) สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ ศูนย์ความเป็นเลิศด้านชีววิทยาศาสตร์(องค์การมหาชน)

กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (วท.)
เป็นหน่วยงานของรัฐที่จัดตั้งขึ้นเพื่อการพัฒนาวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม สร้างความสามารถในการแข่งขันของประเทศอย่างยั่งยืน ไม่ได้มีวัตถุประสงค์เพื่อแสวงหากำไร
หากท่านพบว่ามีข้อมูลใดๆ ที่ละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาปรากฏอยู่ในเว็บไซต์ของกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
โปรดแจ้งให้ทราบเพื่อดำเนินการแก้ปัญหาดังกล่าวโดยเร็วที่สุดต่อไป